Nghề làm miến truyền thống Cự Đà - nét đẹp văn hóa ẩm thực của Thủ đô
Những sợi miến mượt mà như những tấm lụa quyến rũ bay trong gió tại làng cổ Cự Đà, xã Cự Khê, huyện Thanh Oai (Hà Nội) khiến chúng tôi không khỏi thích thú và ấn tượng.
Nằm cách trung tâm TP. Hà Nội khoảng 13km về phía Nam, làng cổ Cự Đà nằm bên dòng sông Nhuệ cổ kính, nổi tiếng bởi những ngôi nhà mang phong cách kiến trúc cổ xưa. Theo các cụ cao niên trong làng, bên cạnh những công trình cổ thì nghề làm miến trứ danh vốn cũng là nghề cổ truyền đã có lịch sử từ 400 năm, góp phần lưu giữ nét đẹp về văn hóa ẩm thực của Thủ đô ngàn năm văn hiến.
Đi theo con đường làng vẫn còn mang dáng dấp từ thuở xa xưa, như trong bộ phim tài liệu mô tả nước ta những năm 80, chúng tôi tìm đến nhà ông Nguyễn Văn Hưng - hộ sản xuất miến tại Cự Đà để tìm hiểu về các công đoạn làm miến nổi tiếng ở nơi đây.
Hóa ra, làm miến vốn rất phức tạp, bởi, dể làm ra những sợi miến chất lượng cao, được người tiêu dùng chấp nhận, người làng Cự Đà phải bắt đầu công việc từ buổi sớm tinh sương cho tới tận chiều tối”.
Theo ông Hưng, muốn làm miến ngon, việc đầu tiên chính là khâu lựa chọn, nhập nguyên liệu là bột củ dong riềng. Để bảo đảm cho ra loại bột hấp dẫn, có màu trắng, mịn, người làm nghề ở làng thường nhập nguyên liệu từ các vùng lân cận như Chương Mỹ, Mỹ Đức, Hòa Bình…
Sau bước nhập nguyên liệu là bước xử lý nguyên liệu thô, bằng cách cho bột vào bể nước ngâm sạch, thau hết tạp chất, đợi nước lắng xuống rồi lại thau lần nữa để lấy phần tinh bột. Đây là giai đoạn đòi hỏi tốn nhiều công sức, vì người thợ phải đánh bột tới khi sạch hết nhựa mới được tráng thành bánh.
Bánh đa tráng xong được trải lên các tấm phên, làm từ vỏ tre, có khả năng chống ẩm mốc và chống dính, rồi mới hấp chín, mang ra phơi nắng nhiều lần. Trong điều kiện nắng đẹp, mỗi lần phơi mất khoảng 3 tiếng đồng hồ bánh mới khô, còn thời tiết xấu như trời mưa, nồm thì thời gian kéo dài, có khi phải mất đến nhiều ngày trời.
“Khi bánh đã khô, người thợ cắt thành từng sợi miến nhỏ, dài rồi tiếp tục đưa ra phơi nắng. Sau khi hoàn thành đầy đủ các công đoạn, miến được đưa vào đóng gói thành sản phẩm và phân phối tới các cơ sở đặt hàng tại khắp các vùng miền trong nước lẫn nước ngoài”, ông Hưng nói.
Với hộ sản xuất của ông Nguyễn Văn Hưng, nhất là ngày Tết, khách hàng đặt nhiều, phải làm liền tay mà không đủ sản lượng để bán. Gia đình ông phải thuê thêm nhân công để kịp đáp ứng nhu cầu của khách. Trừ mọi chi phí cũng được 1-2 triệu đồng/ngày.
Tương tự, tại hộ sản xuất của anh Phạm Mạnh Trường chia sẻ: “Hàng sản xuất ra đến đâu đều được thương lái thu mua hết. Ngày thường, nhà tôi làm từ 3 - 4 tạ/ngày. Dịp lễ, Tết, đơn hàng nhiều, tôi tăng sản lượng lên gấp đôi, phải thuê thêm 7 – 8 nhân công.
Thu nhập bình quân của các hộ làm miến đạt 200 - 250 triệu đồng/năm. Không những thế, mỗi cơ sở còn tạo công ăn việc làm cho hàng chục lao động với giá tiền công từ 120.000 - 250.000 đồng/người/ngày, tùy từng công đoạn”.
Nhờ có chất lượng tốt, hương vị thơm ngon mà thương hiệu miến dong làng Cự Đà được nhiều người biết đến và trở thành đặc sản nổi tiếng khắp cả nước. Được biết, vào thời điểm cực thịnh, số lượng hộ dân làm nghề miến ở Cự Đà đạt đỉnh tới 90% trên tổng số hộ dân.
Trong đó 60% các hộ là sản xuất miến thuần túy, còn lại 30% làm các ngạch liên quan đến miến như vận tải, mua bán hàng hóa. Mỗi xưởng sản xuất miến tại làng nghề Cự Đà có thể cung ứng ra thị trường khoảng 20-25 tấn miến.
Thế nhưng hiện nay số lượng hộ dân theo nghề chỉ còn 10% trên tổng số khoảng 2.100 hộ. Số lượng hàng hóa sản xuất và tiêu thụ của 10% hộ dân vào giai đoạn này gấp nhiều lần so với nhiều năm trước, nhưng vẫn không thể không lo lắng khi nghề nghiệp của cha ông được truyền từ đời này sang đời khác đang mai một dần.
Tìm hiểu về nguyên nhân gây ra tình trạng này, chúng tôi tìm đến ông Vũ Văn Tuấn, sinh năm 1958, trưởng thôn Cự Đà. Ông Tuấn chia sẻ: Về tình trạng đó xuất phát chủ yếu từ việc đất đai được Nhà nước thu hồi, dẫn tới diện tích đất làm nghề bị thu hẹp. Trong thực tế cứ một hộ làm nghề miến, phải cần tới diện tích tối thiểu từ 1.500m2 đến 2.000m2.
Một nguyên nhân khác, là do xã hội ngày càng phát triển, đời sống công nghiệp hóa ngày càng cao, người trẻ trong làng được học hành tử tế, có kiến thức mới nên muốn đi ra ngoài học hỏi, lập nghiệp ở phương xa.
Tới nay, tuy nghề làm miến ở Cự Đà đã có nhiều đổi mới, tạo được những điều kiện căn bản để phát triển kinh tế, góp phần không nhỏ vào công cuộc xóa đói, giảm nghèo, tạo công ăn việc làm cho người lao động nhưng lớp trẻ vẫn thấy đây là một công việc cũ kỹ, nhàm chán, lại đòi hỏi phải có tính kiên trì, tỉ mỉ, mất nhiều công sức nên không còn hứng thú với nghề.
Song, hiện nay đã có một số hộ hiện đại hóa được nghề làm miến, nên vẫn duy trì được nghề truyền thống của làng, nhưng để nhiều hộ dân làm nghề miến như ngày xưa là điều gần như là không thể…
“Việc bảo tồn và phát huy giá trị truyền thống của các làng nghề trên khắp cả nước, luôn là chủ chương, chính sách được Đảng và Nhà nước quan tâm, tạo mọi điều kiện để mở rộng phát triển, trong đó có nghề làm miến ở Cự Đà”, ông Tuấn trăn trở.
-
Các khoản phí do tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán, trung gian thanh toán thu đối với ví điện tử như VETC, Viettel Money là phí sử dụng phương tiện thanh toán theo quy định của pháp luật ngân hàng, không phải phí sử dụng đường bộ hay phí sử dụng tài khoản giao thông. Việc công khai đầy đủ, rõ ràng về bản chất, mức thu và các chính sách liên quan sẽ giúp khách hàng hiểu đúng, chủ động lựa chọn và tạo sự đồng thuận trong quá trình triển khai. -
Một số chính sách kinh tế xã hội nổi bật có hiệu lực từ tháng 10/2026
Tăng trợ cấp người có công, nâng chuẩn trợ giúp xã hội, Luật Phát triển Đô thị, thí điểm luật sư công, quản lý FDI và bảo hiểm nông nghiệp là những chính sách nổi bật có hiệu lực từ tháng 10/2026. -
Thủ tướng: Không để lợi ích ngành, lợi ích nhóm chi phối trong xây dựng pháp luật
Trong quá trình chuẩn bị Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, Thủ tướng Lê Minh Hưng yêu cầu các cơ quan khẩn trương hoàn thiện các dự án luật, nghị quyết, bảo đảm chính sách đúng, quy định rõ, đồng bộ, khả thi và tổ chức thực hiện được ngay sau khi được thông qua, đồng thời kiểm soát chặt chẽ quyền lực, không để lợi ích ngành, lợi ích nhóm chi phối trong xây dựng pháp luật. -
Từ chiếc xe lăn đến những phương tiện giúp người khuyết tật chủ động đi lại
Gắn bó với xe lăn từ năm 6 tuổi, chị Lâm Thị Nga từng gặp nhiều khó khăn khi di chuyển và làm việc. Từ nhu cầu thực tế của bản thân, chị cùng cộng sự phát triển những chiếc xe ba bánh được điều chỉnh theo thể trạng người sử dụng, giúp người khuyết tật chủ động hơn trong đi lại và lao động. -
Những chuyến xe nối dài yêu thương trong mùa Trung thu
Từ những chuyến xe đến tận nhà các em nhỏ mồ côi sau Covid-19 đến các điểm trao quà trên cả nước, hành trình Trung thu của Tân Hiệp Phát mang theo sự sẻ chia và những món quà tuổi thơ. -
5 năm đồng hành cùng trẻ mồ côi: Nối dài trách nhiệm với cộng đồng
Năm năm sau đại dịch Covid-19, những trẻ em mất cha, mẹ ngày nào đang từng bước trưởng thành, duy trì việc học và bắt đầu hướng đến những ước mơ riêng. Thông qua chương trình “Cùng con đi tiếp cuộc đời”, Tân Hiệp Phát cam kết bảo trợ 50 em đến năm 18 tuổi, góp phần duy trì sự hỗ trợ lâu dài để các em có thêm điều kiện học tập và vững bước trên hành trình phía trước. -
Thủ tướng yêu cầu xử lý ngay tình trạng thiếu sách giáo khoa, bất cập suất ăn học đường
Cùng với yêu cầu xử lý triệt để, dứt điểm tình trạng thiếu sách giáo khoa trong thời gian sớm nhất, Thủ tướng Chính phủ nhấn mạnh trách nhiệm của các địa phương trong bảo đảm cung ứng suất ăn học đường. -
Trao yêu thương, vun đắp tương lai cho những em nhỏ có cha hy sinh khi làm nhiệm vụ
Chiều 12-9, tại Hà nội, Ban chuyên đề An ninh Thủ đô cùng Tập đoàn Tân Hiệp Phát tổ chức gặp mặt, trao hỗ trợ định kỳ và tặng quà Trung thu cho các em nhỏ là “con đỡ đầu” trong chương trình “Cùng em vững bước tương lai”. Những món quà gửi trao trong dịp năm học mới không chỉ mang đến niềm vui, mà còn là lời động viên để các em thêm tự tin trên hành trình học tập và trưởng thành.
-
Sau vài giây xé nhãn chai nước, nữ công nhân bất ngờ nhận 50 triệu đồng
Một thói quen nhỏ sau khi giải khát giữa ca làm đã mang đến niềm vui lớn cho chị Trịnh Thị Ngọc. Nữ công nhân Thanh Hóa dùng khoản thưởng 50 triệu đồng để trả bớt khoản nợ xây nhà của gia đình. -
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Nhân tài là nguồn lực chiến lược đặc biệt của quốc gia
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh, nhân tài là nguồn lực chiến lược đặc biệt của quốc gia. Phát triển, thu hút và trọng dụng nhân tài phải đặt trong tổng thể chiến lược phát triển đất nước, lấy lợi ích quốc gia, dân tộc và yêu cầu thực hiện các nhiệm vụ chiến lược làm định hướng cao nhất. -
Sau mỗi lần giải khát, người ở xóm nhỏ miền Tây giữ lại chiếc nhãn để thử vận may
Từ câu chuyện một cô chủ quán nhỏ ở An Giang từng trúng 50 triệu đồng, việc giữ lại nhãn chai sau khi uống đang trở thành thói quen thú vị của nhiều người dân trong xóm. Chỉ vài thao tác đơn giản trên điện thoại, người tham gia có thể biết kết quả gần như ngay lập tức. -
Thủ tướng yêu cầu tăng cường công tác bảo đảm an ninh, trật tự dịp Lễ Quốc khánh 2/9
Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng vừa ký Công điện số 59/CĐ-TTg ngày 22/8/2026 gửi Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ; Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố về tăng cường công tác bảo đảm an ninh, trật tự dịp Lễ Quốc khánh 2/9. -
Từ 28/9, khai tử việc yêu cầu nộp giấy tờ bản cứng khi đã tích hợp trên VNeID
Từ ngày 28/9/2026, Nghị định 320/2026/NĐ-CP chính thức có hiệu lực, mang đến những thay đổi mang tính đột phá trong việc định danh và xác thực điện tử. Không chỉ dừng lại ở việc lưu trữ giấy tờ, VNeID sẽ trở thành "siêu ứng dụng" bắt buộc liên kết với nhiều lĩnh vực đời sống và là kênh chính thức để người dân nhận lương hưu, trợ cấp an sinh xã hội. -
Giữa công trường lọc dầu, kỹ sư bất ngờ trúng 100 triệu đồng sau một lần xé nhãn Number 1
Những ngày làm việc giữa công trường đầy nắng gió ở Quảng Ngãi vốn đã quen thuộc với anh Đỗ Cao Thức. Nhưng một lần xé nhãn chai Nước tăng lực Number 1 trong giờ nghỉ đã mang đến bất ngờ lớn khi anh nhận giải Đặc biệt 100 triệu đồng từ chương trình “Xé ngay trúng liền”. -
Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng: Xử lý dứt điểm vướng mắc Thuế và Hải quan trước ngày 31/8
Nhấn mạnh tinh thần "lắng nghe, đồng hành và tháo gỡ thực chất", Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng yêu cầu các bộ, ngành phải xử lý đến cùng các vướng mắc về thuế và hải quan, tuyệt đối không để quy trình thực thi làm khó, đẩy doanh nghiệp vào vòng luẩn quẩn. -
Quản lý chặt chẽ nhưng không tạo rào cản đối với tàu bay không người lái
Sáng 4/8, phát biểu tại Tổ 10 (Đoàn ĐBQH tỉnh Ninh Bình và Đoàn ĐBQH tỉnh Sơn La), Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh đề nghị rà soát kỹ lưỡng các quy định tại dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 9 luật về quân sự, quốc phòng; trong đó nhấn mạnh việc xác định cấp tỉnh là hạt nhân, cấp xã là nền tảng trong khu vực phòng thủ, đồng thời bảo đảm quản lý chặt chẽ nhưng không tạo rào cản đối với tàu bay không người lái (UAV). -
Cán bộ, công chức được nghỉ 5 ngày liên tục dịp Quốc khánh 2/9 năm 2026
Dịp lễ Quốc khánh 2/9 năm 2026, cán bộ, công chức và viên chức sẽ được nghỉ tổng cộng 5 ngày liên tiếp nhờ phương án hoán đổi ngày làm việc. -
Gắn kết để phát triển – Chuỗi hoạt động ý nghĩa tại Trà Cổ chào mừng 101 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam
Kỷ niệm 101 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1925 – 21/6/2026), Tạp chí Môi trường Giao thông đã tổ chức chuỗi hoạt động ý nghĩa tại Trà Cổ (Quảng Ninh) với nhiều nội dung thiết thực như giao lưu, du lịch, thi đấu Pickleball và đêm Gala kỷ niệm. Không chỉ tạo nên bầu không khí sôi nổi, các hoạt động còn góp phần thắt chặt tinh thần đoàn kết, xây dựng môi trường làm việc tích cực, tiếp thêm động lực để đội ngũ cán bộ, phóng viên, biên tập viên tiếp tục cống hiến vì sự phát triển của Tạp chí.
