Xuất khẩu vào Nhật Bản và Hàn Quốc: Dư địa còn rất lớn
Xuất khẩu hàng hoá của Việt Nam sang 2 quốc gia Nhật Bản và Hàn Quốc vẫn chiếm tỉ trọng nhỏ trong tổng nhập khẩu của 2 quốc gia này, lần lượt là 2,7% và 3,3%, trong khi đây là hai đối tác kinh tế quan trọng của Việt Nam.
Việt Nam đứng thứ 3 về cung cấp xoài cho thị trường Hàn Quốc - Ảnh: Vina T&T
Nhật Bản, Hàn Quốc hiện là hai quốc gia dẫn đầu về đầu tư trực tiếp nước ngoài tại Việt Nam. Đây cũng là hai đối tác kinh tế lớn của nước ta khi chiếm đến hơn 20% tổng kim ngạch thương mại của Việt Nam với thế giới.
Thị trường Nhật Bản có quy mô GDP năm 2022 là 4.100 tỷ USD, với 125 triệu dân, nhu cầu nhập khẩu hàng hoá khoảng 900 tỷ USD hằng năm. Trong khi GDP của Hàn Quốc là hơn 1.730 tỷ USD và cũng nhập khẩu trên 731 tỷ USD mỗi năm. Cho đến nay, Việt Nam đã ký kết nhiều hiệp định thương mại tự do (FTA) song phương và đa phương với Nhật Bản và Hàn Quốc. Đây là những lợi thế rất lớn cho Việt Nam thúc đẩy giao thương với hai thị trường này.
Tuy nhiên, theo số liệu của Bộ Công Thương, thị phần hàng hoá Việt Nam vào hai quốc gia này còn khiêm tốn, chỉ chiếm 2,7% thị phần thị trường Nhật Bản và 3,3% thị phần thị trường Hàn Quốc. Như vậy, dư địa và tiềm năng còn rất lớn so với nhu cầu của thị trường và mối quan hệ tốt đẹp giữa Việt Nam với Nhật Bản và Hàn Quốc.
Chưa tận dụng được lợi thế để đẩy mạnh xuất khẩu
Ông Đỗ Quốc Hưng, Phó Vụ trưởng Vụ Thị trường châu Á - châu Phi, Bộ Công Thương cho biết cả Nhật Bản và Hàn Quốc đều có nhu cầu nhập khẩu lớn ở những lĩnh vực mà Việt Nam đang có thế mạnh. Đặc biệt, tiềm năng của 12 nhóm mặt hàng xuất khẩu tiêu biểu của Việt Nam đều rất rộng mở.
Tại thị trường Nhật Bản, nhập khẩu hàng dệt may mỗi năm khoảng 24 tỷ USD, trong khi Việt Nam xuất sang thị trường này chỉ ở mức 2,9 tỷ USD, tương đương khoảng 12% thị phần. Hay mặt hàng da giày, Việt Nam xuất khẩu khoảng 823 triệu USD, tương đương 18% thị phần của thị trường với quy mô đến 4,5 tỷ USD.
Một số nông sản Việt Nam có thế mạnh như chuối được Nhật Bản nhập khoảng gần một tỷ USD nhưng chỉ có hơn 6 triệu USD giá trị nhập khẩu từ Việt Nam, tương đương 0,6%; nhóm mặt hàng rau đông lạnh, Nhật Bản cũng nhập gần một tỷ USD mỗi năm, trong khi Việt Nam chỉ mới xuất được 16 triệu USD sang thị trường này, chiếm 1,6%; cà phê cũng chỉ chiếm khoảng 14% thị phần nhu cầu thị trường Nhật Bản; hạt điều 52 triệu USD, chiếm 5,2%; các mặt hàng thuỷ sản dao động từ 11-22%; các mặt hàng gỗ như gỗ sàn, gỗ ván sàn chỉ chiếm dưới 5%.
Đối với thị trường Hàn Quốc, quy mô nhập khẩu 731 tỷ USD/năm. Dư địa với các mặt hàng mà Việt Nam có thế mạnh rất lớn.
Cụ thể như nhóm hàng nông thuỷ sản, thị trường này nhập từ 37-40 tỷ USD. Tuy nhiên, nông thủy sản Việt Nam xuất khẩu vào Hàn Quốc rchỉ chiếm khoảng 3%. Trong đó, mặt hàng chuối Việt Nam xuất sang Hàn Quốc hơn 4 triệu USD, chỉ tương đương 1,3% thị phần nhập khẩu hơn 300 triệu USD của Hàn Quốc; hay cà phê xuất khẩu hơn 50 triệu USD, chiếm 12%.
Theo ông Đỗ Quốc Hưng, những khó khăn mà doanh nghiệp đối mặt hiện không phải là thuế quan mà ở khả năng đáp ứng các tiêu chuẩn nhập khẩu ngày càng cao cả về chất lượng và tính bền vững đối với môi trường, xã hội. Ngoài ra, các doanh nghiệp cũng chưa khai thác hiệu quả các kênh phân phối, khả năng quản lý còn yếu…
"Việt Nam đang có lợi thế nhờ các FTA đã kí với Nhật Bản. Hàng hoá từ Việt Nam sang Nhật Bản cơ bản đều được hưởng lợi thế cạnh tranh về thuế. Ví dụ như mặt hàng dệt may, chúng ta hưởng thuế suất 0% khi xuất sang Nhật Bản nhưng Trung Quốc và Bangladesh chịu thuế từ 5-11%. Hoặc nhóm hàng thuỷ sản, trong khi Việt Nam hưởng thuế suất 0% thì Trung Quốc, Ấn Độ chịu thuế từ 6-12% khi xuất sang Nhật Bản", ông Đỗ Quốc Hưng nêu dẫn chứng cụ thể.
Tương tự như với Nhật Bản, các mặt hàng từ Việt Nam cũng có lợi thế cạnh tranh tốt hơn so với các quốc gia khác khi xuất sang Hàn Quốc. Có đến 97,2% hàng hoá từ Việt Nam xuất sang Hàn Quốc đã được hưởng thuế suất 0%.
Từ năm 2024, trái cây từ Việt Nam được hưởng thuế suất 0% theo hiệp định thương mại tự do Việt Nam - Hàn Quốc, trong khi các quốc gia khác trong khu vực ASEAN vẫn chịu thuế 36%, hoặc từ Trung Quốc chịu thuế 27%.
Nông sản Việt được trưng bày trong Tuần hàng Việt Nam tại hệ thống siêu thị AEON tại Nhật Bản - Ảnh: Bộ Công Thương
Bám sát yêu cầu của thị trường
Trước những lợi thế rất lớn như vậy, vì sao thị phần hàng hoá Việt Nam xuất sang Nhật Bản và Hàn Quốc chỉ ở mức thấp? Một nguyên nhân quan trọng được chỉ ra là do chúng ta chưa đáp ứng được các tiêu chuẩn với hàng hoá của các thị trường này.
Đơn cử như mặt hàng dệt may, đã có sự thay đổi trong xu hướng nhập khẩu khi hai thị trường này yêu cầu sản phẩm ở phân khúc chuyên dụng hơn và đòi hỏi tính chất thân thiện với môi trường rõ ràng hơn.
Đối với nông sản, cả Nhật Bản và Hàn Quốc đều là hai thị trường đặt ra tiêu chuẩn vệ sinh an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc rất chặt chẽ. Gần đây, Hàn Quốc ban hành danh mục thuốc bảo vệ thực vật. Nếu các doanh nghiệp không chú ý những thông tin này và không thường xuyên cập nhật yêu cầu từ thị trường thì sẽ gặp khó khăn khi xuất khẩu.
"Ví dụ như mặt hàng chuối, hai thị trường có nhu cầu nhập khẩu rất lớn, nhưng doanh nghiệp phải tìm hiểu cụ thể, các thị trường ưa chuộng giống chuối nào, bao bì mẫu mã, trọng lượng ra sao để chúng ta đầu tư đúng trọng tâm, trọng điểm", ông Đỗ Quốc Hưng khuyến nghị.
Cũng theo ông Hưng, do khả năng đáp ứng tiêu chuẩn chất lượng của hàng hóa Việt còn hạn chế nên đã có nhiều vụ việc vi phạm các tiêu chuẩn nhập khẩu. Thống kê trong 5 năm trở lại đây đã có hàng chục vụ vi phạm, chủ yếu liên quan đến tiêu chuẩn thành phần có hàm lượng gây hại vượt mức cho phép, hoặc sử dụng phụ gia chưa được cấp phép tại thị trường nhập khẩu.
Ngoài ra, khả năng khai thác các kênh phân phối lớn tại Nhật Bản và Hàn Quốc của doanh nghiệp Việt cũng chưa tốt; hay chưa tận dụng được quy định xuất xứ hàng hoá. Các FTA mang lại ưu đãi thuế quan rất lớn cho hàng hoá từ Việt Nam, nhưng yêu cầu minh bạch trong quản lý nguồn nguyên liệu và xuất xứ sản phẩm. Nhiều doanh nghiệp còn lúng túng với việc này.
Để hỗ trợ doanh nghiệp đẩy mạnh xuất khẩu sang hai thị trường này, ngoài đề án hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận các kênh phân phối ở nước ngoài đang triển khai, tới đây Bộ Công Thương sẽ tăng cường hơn nữa các hoạt động phổ biến thông tin thị trường, cập nhật các tiêu chuẩn nhập khẩu, những thay đổi về xu hướng và thị hiếu tiêu dùng để doanh nghiệp nắm bắt và điều chỉnh.
Về lâu dài, cần có các chương trình hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh, có cơ chế khuyến khích doanh nghiệp sản xuất theo các tiêu chuẩn bền vững để gia tăng lợi thế cho sản phẩm vào hai thị trường khó tính này. Có như vậy hàng hoá từ Việt Nam mới tận dụng được các ưu đãi thuế quan, thúc đẩy hơn nữa quan hệ thương mại, gia tăng thị phần xuất khẩu tại Nhật Bản và Hàn Quốc.
-
Với hệ thống cảng biển cửa ngõ quốc tế cùng mạng lưới đường bộ, đường sắt và đường thủy nội địa, Hải Phòng có nhiều điều kiện để phát triển vận tải đa phương thức. Khi đường biển, đường bộ, đường sắt và đường thủy được kết nối thành một chuỗi thống nhất, hàng hóa không chỉ được lưu chuyển thông suốt hơn mà còn góp phần rút ngắn thời gian, giảm chi phí, nâng cao hiệu quả khai thác hạ tầng và sức cạnh tranh của hệ thống logistics. -
Thanh toán không dùng tiền mặt là động lực thúc đẩy tài chính toàn diện
Thanh toán không dùng tiền mặt đang chuyển mình từ một phương thức giao dịch thuần túy trở thành động lực chiến lược thúc đẩy tài chính toàn diện tại Việt Nam. -
Bộ Tài chính triển khai đồng bộ giải pháp kiểm soát lạm phát
Trước áp lực giá xăng dầu tăng cao trở lại trong quý 3/2026, Bộ Tài chính đã triển khai loạt giải pháp đồng bộ nhằm kiểm soát lạm phát, đảm bảo mục tiêu tăng trưởng đã được Quốc hội giao phó. -
Quy định mới về tiêu chí và điều kiện thành lập khu thương mại tự do
Nghị định số 378/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Phát triển đô thị. Trong đó, Nghị định quy định rõ về tiêu chí, điều kiện thành lập khu thương mại tự do. -
Hỗ trợ tín dụng qua VDB để doanh nghiệp phát triển hạ tầng bán lẻ
Nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ (SMEs) tiếp cận nguồn vốn ưu đãi để mở rộng hạ tầng thương mại, Bộ Tài chính triển khai chính sách hỗ trợ tín dụng đầu tư qua Ngân hàng Phát triển Việt Nam (VDB). -
Kéo dài thời hạn áp dụng ưu đãi thuế xăng dầu đến hết năm 2026
Chính phủ ban hành Nghị quyết số 43/2026/NQ-CP kéo dài thời hạn áp dụng thuế nhập khẩu ưu đãi, thuế bảo vệ môi trường đối với xăng dầu cùng nhiên liệu bay đến hết ngày 31/12/2026. -
Tháo gỡ "điểm nghẽn" thể chế, động lực để kinh tế cửa khẩu bức phá
Nhấn mạnh phát triển kinh tế cửa khẩu có ý nghĩa quan trọng trong xây dựng đường biên giới hòa bình, hữu nghị, hợp tác và phát triển, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc yêu cầu việc nghiên cứu, áp dụng các cơ chế, chính sách, kể cả chính sách đặc thù, phải gắn phát triển kinh tế với bảo đảm quốc phòng, an ninh, quản lý biên giới và bảo vệ môi trường. -
PGS.TS Trần Đình Thiên: Miền Trung cần biến lợi thế thành những dòng chảy kinh tế
Sở hữu hệ thống cảng biển, sân bay, khu kinh tế và cửa khẩu lớn, song theo PGS.TS Trần Đình Thiên, nguồn lực của miền Trung vẫn đang bị chia cắt, chưa tạo thành những chuỗi giá trị đủ mạnh. Muốn khai thác hiệu quả tiềm năng, liên kết vùng cần chuyển từ khẩu hiệu sang hành động cụ thể, với doanh nghiệp giữ vai trò chủ thể.
-
Bộ Công thương tìm giải pháp giảm chi phí logistics để thúc đẩy xuất khẩu
Hội nghị Trao đổi giải pháp giảm chi phí logistics nhằm thúc đẩy xuất khẩu là diễn đàn quan trọng giúp các cơ quan quản lý lắng nghe trực tiếp vướng mắc từ doanh nghiệp, đồng thời thống nhất giải pháp liên ngành để giảm chi phí và nâng cao sức cạnh tranh cho hàng hóa Việt Nam. -
TP.HCM chỉ đạo đẩy nhanh tiến độ cải tạo, xây dựng lại chung cư cũ
UBND TP.HCM yêu cầu các cơ quan chức năng và 32 phường trên địa bàn khẩn trương đẩy nhanh tiến độ cải tạo, xây dựng lại các nhà chung cư cũ xuống cấp được xây dựng trước năm 1994. -
Đổi mới công nghệ, nâng sức cạnh tranh doanh nghiệp
Đầu tư vào công nghệ và chất lượng không chỉ giúp doanh nghiệp cải thiện sản phẩm mà còn tạo nền tảng để nâng năng suất và phát triển bền vững. -
FDI công nghệ tăng tốc, doanh nghiệp Việt chạy đua vào chuỗi cung ứng
Dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) vào Việt Nam đang ghi nhận mức tăng tốc bứt phá, đặc biệt là sự chuyển dịch mạnh mẽ sang các ngành công nghệ cao, bán dẫn và kinh tế số. -
PCI 2.0: Cải cách để tạo nền tảng phát triển doanh nghiệp
Cải thiện môi trường kinh doanh không chỉ là bài toán thủ tục mà còn liên quan đến khả năng doanh nghiệp đầu tư dài hạn, đổi mới công nghệ và nâng cao hiệu quả. PCI 2.0 cung cấp thêm dữ liệu để các địa phương xác định những điểm cần cải thiện. -
Từ cải cách thể chế đến năng lực phát triển bền vững của doanh nghiệp
Phát triển bền vững đòi hỏi doanh nghiệp có khả năng đầu tư dài hạn, đổi mới công nghệ và nâng cao hiệu quả vận hành. Những cải cách về môi trường kinh doanh vì thế không chỉ liên quan đến thủ tục hành chính mà còn tạo điều kiện để doanh nghiệp chuyển đổi mô hình tăng trưởng, nâng cao chất lượng và sức cạnh tranh. -
Tăng mức xử phạt khi sử dụng căn hộ chung cư sai mục đích
Nghị định 339/2026/NĐ-CP quy định phạt 100-130 triệu đồng đối với hành vi sử dụng căn hộ chung cư vào mục đích không phải để ở, trừ trường hợp cho thuê để ở. -
Hà Nội ưu tiên bảo tồn di sản và phát triển không gian ngầm tại khu vực Hồ Gươm
Từ ngày 7/9 đến 26/9/2026, thành phố Hà Nội tổ chức công khai lấy ý kiến nhân dân về phương án điều chỉnh cục bộ quy hoạch phân khu đô thị H1-1B và một phần H1-1C tại khu vực Hồ Gươm và vùng phụ cận. -
Giao thông đồng bộ mở lối cho du lịch Quảng Trị
Với không gian phát triển rộng lớn sau hợp nhất, Quảng Trị đang sở hữu hệ thống tài nguyên du lịch đa dạng, từ di sản thiên nhiên, biển đảo đến các di tích lịch sử, văn hóa đặc sắc. Trong hành trình biến tiềm năng thành sức hút, hạ tầng giao thông đồng bộ đang trở thành “mạch nối” quan trọng, mở rộng khả năng tiếp cận điểm đến, rút ngắn khoảng cách và tạo nền tảng cho du lịch phát triển theo hướng bền vững. -
Giá xăng, dầu giảm nhẹ trước dịp nghỉ lễ Quốc khánh 2/9
Tại kỳ điều hành hôm nay, giá xăng dầu cùng giảm. Trong đó, xăng E5RON92 giảm 70 đồng/lít; xăng E10RON95-III giảm 66 đồng/lít; dầu diesel 0.05S giảm 459 đồng/lít.


