Theo thống kê của Hải quan Việt Nam, tính đến hết 15/7/2023, xuất khẩu cá tra Việt Nam sang các thị trường đạt 942 triệu USD, giảm 28% so với cùng kỳ năm ngoái. Nửa đầu tháng 7, xuất khẩu cá tra đạt 70 triệu USD, giảm 28% so với cùng kỳ. Ước tính xuất khẩu cá tra 7 tháng đầu năm nay đạt khoảng 1 tỷ USD.
Dù xuất khẩu cá tra gặp nhiều khó khăn trong những tháng đầu năm, tuy nhiên ở các thị trường trọng tâm như Trung Quốc, Hồng Kông và Mỹ đang có những tín hiệu tích cực hơn. Và nếu theo kịch bản lạc quan, thị trường tiến triển thuận lợi, người nuôi có nguồn vốn tốt, các nhà sản xuất tiếp tục trụ vững thì xuất khẩu cá tra cả năm nay có thể đạt 1,77 tỷ USD, giảm hơn 0,5 tỷ USD so với dự kiến ban đầu là 2,3 tỷ USD.
Theo đánh giá của Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), xuất khẩu cá tra trong nửa đầu năm nay gặp nhiều khó khăn do những biến động của thế giới, tác động lạm phát giá thực phẩm cũng như xung đột quân sự. Nửa cuối năm 2023, tỷ lệ sụt giảm sẽ thu hẹp dần so với cùng kỳ. Cạnh đó, giai đoạn cuối năm, VASEP cho rằng một số thị trường như Nhật Bản, Hàn Quốc, Australia... vẫn được coi là điểm đến lạc quan cho sản phẩm thế mạnh của Việt Nam, đó là hàng chế biến sâu có giá trị gia tăng cao. Bởi vì ở những thị trường này, chúng ta chưa bị áp lực cạnh tranh về nguồn cung và giá bán như ở Mỹ, EU hay Trung Quốc.
Hiện nay, lượng tồn kho đang được giải tỏa dần ở các thị trường, nhu cầu dự báo sẽ tăng trở lại trong các tháng cuối năm. Bên cạnh đó, một số thị trường Đông Nam Á cũng được đánh giá là tiềm năng vì có nền kinh tế ổn định hơn, lạm phát thấp hơn cộng với lợi thế vị trí địa lý và ưu đãi thuế quan theo các Hiệp định thương mại tự do (FTA).
Trước thông tin trên, VASEP dự báo, số lượng cá tra tồn kho ở nhiều nước đang giảm dần. Nhu cầu nhập khẩu hàng hóa phục vụ các mùa lễ hội sắp tới dự báo tăng mạnh, khi đó thị trường xuất khẩu sẽ khởi sắc hơn. Ở khía cạnh khác, sau một thời gian giữ mức cao, hiện tại, giá thức ăn cá tra đang giảm. Điều này sẽ tạo điều kiện, giúp nông dân đẩy mạnh thả nuôi vào các tháng cuối năm.
Cụ thể, so với đầu năm nay, giá thức ăn dao động ở mức 12.800 - 13.000 đồng/kg, giảm 600 - 1.000 đồng. Giá giảm chủ yếu do diện tích nuôi thủy sản giảm. Hiện thức ăn chiếm từ 50 - 70% chi phí giá thành sản xuất thủy sản. Ngành nông nghiệp khuyến cáo cần liên kết với nhà máy thức ăn, doanh nghiệp chế biến, hệ thống ngân hàng… để tiếp cận nguồn vốn lãi suất tốt, nguồn thức ăn giá thấp và được bao tiêu sản phẩm.
Ngoài ra, để ngành cá tra phát triển hiệu quả và bền vững, nhiều ý kiến cho rằng cần phải có nhiều cơ chế, chính sách và thay đổi mang tính đột phá từ khâu nuôi, chế biến, tới xuất khẩu.
Theo kế hoạch, để thúc đẩy xuất khẩu cá tra nói riêng và xuất khẩu thủy sản nói chung, VASEP và các đơn vị liên quan sẽ tổ chức Triển lãm thủy sản quốc tế lần thứ 26 (VIETFISH) ngày 23 và kéo dài đến hết ngày 25 tháng 8 năm 2023 tại Trung tâm Hội chợ và Triễn lãm Sài Gòn. Với chủ đề “Điểm đến kết nối chất lượng”, VIETFISH 2023 mở ra một sân chơi tầm cỡ quốc tế quy tụ các doanh nghiệp hàng đầu trong lĩnh vực thủy sản từ khắp nơi trên thế giới. Là nơi trưng bày các sản phẩm thủy sản nổi bật, nơi tìm kiếm thị trường và khám phá các cơ hội kinh doanh mới, cũng như cập nhật những đột phá từ công nghệ tiên tiến phục vụ trong nuôi trồng, chế biến thủy sản.
VIETFISH 2023 hứa hẹn sẽ để lại ấn tượng đặc biệt với sự quy tụ của hơn 250 doanh nghiệp, hàng nghìn mặt hàng thủy sản và các hoạt động thú vị tại triển lãm. “Chỉn chu - Chuyên nghiệp - Đẳng cấp” chính là mục tiêu mà VIETFISH 2023 hướng tới, nỗ lực mang lại một địa điểm giao thương cho tất cả doanh nghiệp thủy sản Việt Nam và đối tác, khách hàng tham dự. Đây là cơ hội cho doanh nghiệp mở rộng thêm được các đơn hàng mới cho những tháng cuối năm.
