Ngành đường mía và bài toán phát triển bền vững
Hiện nay, thương mại quốc tế là điều tất yếu trong quá trình hội nhập nhưng việc làm chủ được thị trường nội địa cũng là điều cần thiết để chúng ta kiểm soát được tình hình cũng như thúc đẩy các hoạt động sản xuất ngành đường mía nói riêng, sản xuất hàng hoá nói chung, hướng tới sự phát triển bền vững.
Nhu cầu tiêu thụ đường của Việt Nam đang tăng mạnh
Dù không phải quốc gia nhập khẩu đường thuộc top đầu thế giới nhưng nhu cầu tiêu thụ đường của Việt Nam đang tăng dần trong những năm gần đây, theo đà của quy mô dân số. Cụ thể, theo số liệu từ Tổng cục Thống kê (GSO), tốc độ gia tăng dân số của nước ta trong giai đoạn 2010 – 2020 luôn duy trì trong khoảng 1,05% – 1,17%/năm. GSO dự báo quy mô dân số nước ta sẽ cán mốc 100 triệu dân vào trung tuần tháng thứ Tư năm 2023, tạo điều kiện để nhu cầu về đường tiếp tục gia tăng. Đặc biệt, hoạt động kích cầu du lịch sau thời gian ảnh hưởng bởi Covid – 19, kéo theo dịch vụ, nhà hàng ăn uống sôi động trở lại, tạo ra không gian rộng lớn để nhu cầu tiêu thụ đường được đẩy mạnh.
Đi kèm với nhu cầu đường gia tăng trong những năm gần đây, chúng ta lại tăng cường nhập khẩu thay vì đẩy mạnh sản xuất để phục vụ nhu cầu trong nước. Ở thời điểm hiện tại, chi phí nhập khẩu đường tăng theo sự đi lên của giá đường giao dịch trên Sở ICE. Đây chính là cơ hội để các doanh nghiệp nội địa trở lại làm chủ thị trường.
Trong 5 năm trở lại đây, Việt Nam phụ thuộc phần lớn nguồn cung đường từ nước ngoài, trong khi doanh nghiệp nước nhà mất đi vị thế ngay trên thị trường nội địa. Hiện tại, những nỗ lực từ phía nhà nước, cùng tác động từ diễn biến quốc tế đang đưa đến “cơ hội vàng” để chúng ta trở lại làm chủ sân nhà.
Triển vọng nào cho ngành đường mía?
Trước đó trong giai đoạn nửa đầu năm 2023, có nhiều thông tin cho rằng sản lượng đường suy giảm bởi sẽ chịu tác động hiệu ứng thời tiết xấu El Nino, do vậy, vào hồi tháng 4, giá đường thế giới đạt đỉnh 12 năm ở mức 27,3 US Cent/pound. Tuy nhiên, đến tháng 6, giá đường điều chỉnh xuống 22 US Cent/pound, mức thấp nhất trong vòng 3 tháng do Brazil bước vào vụ thu hoạch.
Tình trạng khô hạn quá mức ở Thái Lan, quốc gia sản xuất đường lớn thứ ba thế giới, dẫn đến việc hạn chế sản xuất đường và hỗ trợ giá đường cao hơn. Lượng mưa tại khu vực này giảm 28% so với cùng kỳ năm ngoái. Tập đoàn Czarnikow dự đoán sản lượng đường của Thái Lan năm nay có thể giảm lần đầu tiên sau 3 năm và có thể xuống mức thấp thứ hai kể từ niên vụ 2009-2010.
Mới đây nhất là thông tin, Chính phủ Ấn Độ dự kiến sẽ ban hành lệnh cấm các nhà máy xuất khẩu đường trong vụ mùa tiếp theo bắt đầu từ tháng 10 tới - đây cũng là lệnh tạm dừng xuất khẩu đường lần đầu tiên trong 7 năm qua tại Ấn Độ, nguyên nhân do thiếu mưa làm giảm năng suất mía. Sự vắng mặt của đường mía Ấn Độ trên thị trường thế giới có thể gây ra lo ngại về gia tăng lạm phát trên thị trường thực phẩm toàn cầu. Một nguồn tin chính phủ yêu cầu giấu tên cho biết: Trọng tâm chính của Ấn Độ là đáp ứng nhu cầu đường mía tại địa phương và sản xuất ethanol từ lượng mía dư thừa.
Trước những diễn biến trên, trong báo cáo mới đây, Công ty TNHH Chứng khoán Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (VCBS) nhận định giá đường thế giới hạ nhiệt trong nửa cuối năm trong khi Việt Nam tiếp tục có thể đi ngang hoặc điều chỉnh giảm. Ở chiều ngược lại, khi giá mía đường trong nước tăng cao, hàng tồn kho sẽ là một trong những lợi thế của doanh nghiệp khi chuẩn bị sẵn lượng hàng cung ứng trong thời gian tới.
Trong niên độ 2022-2023, nhiều công ty chứng khoán cũng từng dự báo rằng ngành đường sẽ có sự phục hồi nhờ các biện pháp chống bán phá giá và thuế chống trợ cấp chính thức đối với một số sản phẩm đường mía có xuất xứ từ Thái Lan. Cùng với đó, nhu cầu tiêu thụ đường và các sản phẩm từ đường có xu hướng tăng vào dịp cuối năm, đây sẽ là cơ hội để các doanh nghiệp phục hồi trong nửa cuối niên vụ.
Đường được xem là nguyên liệu quan trọng cho ngành công nghiệp chế biến thực phẩm, đồ uống, sữa, kem, bánh kẹo, dược phẩm và nhiều ngành công nghiệp khác. Tuy nhiên, Việt Nam đang phải đối mặt với tình trạng thiếu hụt đường công nghiệp cho sản xuất, gây ra những tác động tiêu cực đến cơ hội phát triển ngành thực phẩm quốc gia.
Doanh nghiệp Việt và bài toán hướng tới sự phát triển bền vững cho ngành đường mía
Trong tháng 6 vừa qua, ngành đường Việt Nam đã hoàn thành vụ ép mía 2022-2023. Sản lượng lũy kế từ đầu vụ đã ép được 9,7 triệu tấn mía sản xuất được 941.373 tấn đường các loại. Tuy nhiên, nửa đầu năm đường nhập khẩu chính ngạch giảm, còn 40% so với cùng kỳ do ảnh hưởng tăng của giá đường quốc tế, trong đó, lượng đường thiếu hụt tập trung nhiều vào đường công nghiệp.
Thiếu hụt đường công nghiệp cho sản xuất xuất phát từ thực tế là do số lượng các nhà sản xuất đường đáp ứng đầy đủ yêu cầu khắt khe cho lĩnh vực chế biến công nghiệp tại Việt Nam không nhiều. Ví dụ như dòng sản phẩm nước giải khát cao cấp yêu cầu đường đặc biệt, một loại đường chất lượng cao tinh khiết và không có kết tủa... Biến động giá nhiên liệu cũng làm tăng chi phí sản xuất từ canh tác, vận chuyển đến chế biến. Điều này làm giảm lợi nhuận và ảnh hưởng đến khả năng sản xuất của các doanh nghiệp sản xuất đường nhỏ lẻ, không tự chủ về nguyên liệu và sức khỏe tài chính.
Nỗi lo thiếu hụt đường công nghiệp cho sản xuất lan rộng đến các nước trên thế giới trong nhiều lĩnh vực, trong đó có ngành mía đường Việt Nam. Thiếu hụt đường làm tăng giá thành sản phẩm đường, ảnh hưởng đến quyền lợi người tiêu dùng và các ngành công nghiệp sử dụng nguyên liệu này. Sự gián đoạn trong chuỗi cung ứng đường do hạn chế xuất khẩu và giới hạn nguồn cung cũng đã gây khó khăn cho doanh nghiệp sản xuất và ngành công nghiệp phụ thuộc vào đường công nghiệp. Ngoài ra, sự thiếu hụt đường còn làm suy giảm sức cạnh tranh và khả năng cung ứng của các ngành công nghiệp Việt Nam trên thị trường quốc tế. Điều này có thể dẫn đến mất đi các cơ hội xuất khẩu và giảm đòn bẩy kinh tế của quốc gia.
Tình trạng thiếu hụt đường công nghiệp cho sản xuất đang tạo ra những thách thức đáng kể cho Việt Nam và nhiều quốc gia khác trên thế giới. Điều này đòi hỏi sự hợp tác và nỗ lực của các nhà chức trách, doanh nghiệp và người tiêu dùng để tìm ra các giải pháp sáng tạo nhằm đảm bảo nguồn cung đường ổn định và đáp ứng nhu cầu tiêu thụ trong nước một cách hiệu quả, bền vững.
Để giải quyết vấn đề thiếu hụt đường công nghiệp cho sản xuất, một số doanh nghiệp cho rằng cần áp dụng các giải pháp đa dạng nguồn cung nguyên liệu một cách toàn diện và linh hoạt như tăng cường sản xuất trong nước, đa dạng hóa nguồn cung, nhập khẩu đường thô và gia công tại các nhà máy có công đoạn luyện đường… Hiện trong nước có những nhà máy tinh luyện đường có thể sử dụng các nguyên liệu đầu vào như đường thô để tinh luyện thành đường đáp ứng sản xuất công nghiệp.
Việt Nam cũng có thể tận dụng nguồn cung đường từ các quốc gia khác để giảm bớt áp lực sản lượng đường sản xuất trong nước, giúp các các nhà máy có thêm nguồn đường luyện ngoài vụ, góp phần đảm bảo hoạt động sản xuất, giải quyết việc làm cho người lao động. Tuy nhiên, việc nhập khẩu đường thô để tinh luyện cần sự hỗ trợ từ Nhà nước để đảm bảo rằng đường nhập khẩu và gia công đáp ứng các tiêu chuẩn chất lượng và an toàn, từ đó tạo động lực cho lĩnh vực sản xuất trong nước để trợ lực cho các doanh nghiệp và người tiêu dùng.
-
Với hệ thống cảng biển cửa ngõ quốc tế cùng mạng lưới đường bộ, đường sắt và đường thủy nội địa, Hải Phòng có nhiều điều kiện để phát triển vận tải đa phương thức. Khi đường biển, đường bộ, đường sắt và đường thủy được kết nối thành một chuỗi thống nhất, hàng hóa không chỉ được lưu chuyển thông suốt hơn mà còn góp phần rút ngắn thời gian, giảm chi phí, nâng cao hiệu quả khai thác hạ tầng và sức cạnh tranh của hệ thống logistics. -
Thanh toán không dùng tiền mặt là động lực thúc đẩy tài chính toàn diện
Thanh toán không dùng tiền mặt đang chuyển mình từ một phương thức giao dịch thuần túy trở thành động lực chiến lược thúc đẩy tài chính toàn diện tại Việt Nam. -
Bộ Tài chính triển khai đồng bộ giải pháp kiểm soát lạm phát
Trước áp lực giá xăng dầu tăng cao trở lại trong quý 3/2026, Bộ Tài chính đã triển khai loạt giải pháp đồng bộ nhằm kiểm soát lạm phát, đảm bảo mục tiêu tăng trưởng đã được Quốc hội giao phó. -
Quy định mới về tiêu chí và điều kiện thành lập khu thương mại tự do
Nghị định số 378/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Phát triển đô thị. Trong đó, Nghị định quy định rõ về tiêu chí, điều kiện thành lập khu thương mại tự do. -
Hỗ trợ tín dụng qua VDB để doanh nghiệp phát triển hạ tầng bán lẻ
Nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ (SMEs) tiếp cận nguồn vốn ưu đãi để mở rộng hạ tầng thương mại, Bộ Tài chính triển khai chính sách hỗ trợ tín dụng đầu tư qua Ngân hàng Phát triển Việt Nam (VDB). -
Kéo dài thời hạn áp dụng ưu đãi thuế xăng dầu đến hết năm 2026
Chính phủ ban hành Nghị quyết số 43/2026/NQ-CP kéo dài thời hạn áp dụng thuế nhập khẩu ưu đãi, thuế bảo vệ môi trường đối với xăng dầu cùng nhiên liệu bay đến hết ngày 31/12/2026. -
Tháo gỡ "điểm nghẽn" thể chế, động lực để kinh tế cửa khẩu bức phá
Nhấn mạnh phát triển kinh tế cửa khẩu có ý nghĩa quan trọng trong xây dựng đường biên giới hòa bình, hữu nghị, hợp tác và phát triển, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc yêu cầu việc nghiên cứu, áp dụng các cơ chế, chính sách, kể cả chính sách đặc thù, phải gắn phát triển kinh tế với bảo đảm quốc phòng, an ninh, quản lý biên giới và bảo vệ môi trường. -
PGS.TS Trần Đình Thiên: Miền Trung cần biến lợi thế thành những dòng chảy kinh tế
Sở hữu hệ thống cảng biển, sân bay, khu kinh tế và cửa khẩu lớn, song theo PGS.TS Trần Đình Thiên, nguồn lực của miền Trung vẫn đang bị chia cắt, chưa tạo thành những chuỗi giá trị đủ mạnh. Muốn khai thác hiệu quả tiềm năng, liên kết vùng cần chuyển từ khẩu hiệu sang hành động cụ thể, với doanh nghiệp giữ vai trò chủ thể.
-
Bộ Công thương tìm giải pháp giảm chi phí logistics để thúc đẩy xuất khẩu
Hội nghị Trao đổi giải pháp giảm chi phí logistics nhằm thúc đẩy xuất khẩu là diễn đàn quan trọng giúp các cơ quan quản lý lắng nghe trực tiếp vướng mắc từ doanh nghiệp, đồng thời thống nhất giải pháp liên ngành để giảm chi phí và nâng cao sức cạnh tranh cho hàng hóa Việt Nam. -
TP.HCM chỉ đạo đẩy nhanh tiến độ cải tạo, xây dựng lại chung cư cũ
UBND TP.HCM yêu cầu các cơ quan chức năng và 32 phường trên địa bàn khẩn trương đẩy nhanh tiến độ cải tạo, xây dựng lại các nhà chung cư cũ xuống cấp được xây dựng trước năm 1994. -
Đổi mới công nghệ, nâng sức cạnh tranh doanh nghiệp
Đầu tư vào công nghệ và chất lượng không chỉ giúp doanh nghiệp cải thiện sản phẩm mà còn tạo nền tảng để nâng năng suất và phát triển bền vững. -
FDI công nghệ tăng tốc, doanh nghiệp Việt chạy đua vào chuỗi cung ứng
Dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) vào Việt Nam đang ghi nhận mức tăng tốc bứt phá, đặc biệt là sự chuyển dịch mạnh mẽ sang các ngành công nghệ cao, bán dẫn và kinh tế số. -
PCI 2.0: Cải cách để tạo nền tảng phát triển doanh nghiệp
Cải thiện môi trường kinh doanh không chỉ là bài toán thủ tục mà còn liên quan đến khả năng doanh nghiệp đầu tư dài hạn, đổi mới công nghệ và nâng cao hiệu quả. PCI 2.0 cung cấp thêm dữ liệu để các địa phương xác định những điểm cần cải thiện. -
Từ cải cách thể chế đến năng lực phát triển bền vững của doanh nghiệp
Phát triển bền vững đòi hỏi doanh nghiệp có khả năng đầu tư dài hạn, đổi mới công nghệ và nâng cao hiệu quả vận hành. Những cải cách về môi trường kinh doanh vì thế không chỉ liên quan đến thủ tục hành chính mà còn tạo điều kiện để doanh nghiệp chuyển đổi mô hình tăng trưởng, nâng cao chất lượng và sức cạnh tranh. -
Tăng mức xử phạt khi sử dụng căn hộ chung cư sai mục đích
Nghị định 339/2026/NĐ-CP quy định phạt 100-130 triệu đồng đối với hành vi sử dụng căn hộ chung cư vào mục đích không phải để ở, trừ trường hợp cho thuê để ở. -
Hà Nội ưu tiên bảo tồn di sản và phát triển không gian ngầm tại khu vực Hồ Gươm
Từ ngày 7/9 đến 26/9/2026, thành phố Hà Nội tổ chức công khai lấy ý kiến nhân dân về phương án điều chỉnh cục bộ quy hoạch phân khu đô thị H1-1B và một phần H1-1C tại khu vực Hồ Gươm và vùng phụ cận. -
Giao thông đồng bộ mở lối cho du lịch Quảng Trị
Với không gian phát triển rộng lớn sau hợp nhất, Quảng Trị đang sở hữu hệ thống tài nguyên du lịch đa dạng, từ di sản thiên nhiên, biển đảo đến các di tích lịch sử, văn hóa đặc sắc. Trong hành trình biến tiềm năng thành sức hút, hạ tầng giao thông đồng bộ đang trở thành “mạch nối” quan trọng, mở rộng khả năng tiếp cận điểm đến, rút ngắn khoảng cách và tạo nền tảng cho du lịch phát triển theo hướng bền vững. -
Giá xăng, dầu giảm nhẹ trước dịp nghỉ lễ Quốc khánh 2/9
Tại kỳ điều hành hôm nay, giá xăng dầu cùng giảm. Trong đó, xăng E5RON92 giảm 70 đồng/lít; xăng E10RON95-III giảm 66 đồng/lít; dầu diesel 0.05S giảm 459 đồng/lít.
