Tại dự thảo Thông tư quy định chi tiết thời điểm hưởng lương hưu, việc tính, việc xác định điều kiện hưởng đối với từng trường hợp để giải quyết chế độ hưu trí theo quy định tại khoản 4 Điều 101 Luật Bảo hiểm xã hội (BHXH) 2024, Bộ Nội vụ đề xuất 02 phương án về điều kiện hưởng lương hưu.
Ảnh minh họa.
Theo Bộ Nội vụ, trường hợp người tham gia BHXH tự nguyện đã đóng theo phương thức 03 tháng một lần; 06 tháng một lần; 12 tháng một lần; hoặc một lần cho nhiều năm về sau quy định tại các điểm b, c, d và điểm đ khoản 2 Điều 36 của Luật BHXH thì thời điểm xét điều kiện về thời gian đóng BHXH cụ thể như sau:
Phương án 1, tháng cuối cùng của phương thức đóng mà người tham gia BHXH tự nguyện đã đóng (cho dù trước đó người lao động đã đủ điều kiện về tuổi đời và thời gian đóng).
Phương án 2, tháng người tham gia BHXH tự nguyện đủ điều kiện về tuổi đời và có yêu cầu hưởng lương hưu. Theo Bộ Nội vụ, với phương án này phát sinh 2 trường hợp: Ghi nhận thời gian đóng đến thời điểm đề nghị + hoàn trả lại số tháng đã đóng sau đó; hoặc ghi nhận thời gian đã đóng tính đến hết phương thức đóng.
Đối với 02 phương án nêu trên, Bộ Nội vụ đưa ví dụ dẫn chứng, ông H. sinh ngày 02/9/1965, tham gia BHXH tự nguyện, tại thời điểm tháng 08/2025 ông H. đăng ký phương thức đóng một lần cho 03 năm về sau và đã đóng cho giai đoạn từ tháng 08/2025 đến tháng 07/2028.
Đến tháng 06/2027 ông H. đủ tuổi nghỉ hưu theo quy định và có yêu cầu hưởng lương hưu, thì thời điểm xét điều kiện về thời gian đóng BHXH để giải quyết chế độ hưu trí đối với ông H. là thời gian đóng tính đến tháng 07/2028.
Được biết, điều kiện hưởng lương hưu đối với người tham gia BHXH tự nguyện thực hiện theo quy định tại Điều 98 của Luật BHXH 2024. Theo đó, người tham gia BHXH tự nguyện được hưởng lương hưu khi đủ tuổi nghỉ hưu theo quy định tại khoản 2 Điều 169 của Bộ luật Lao động và có thời gian đóng BHXH từ đủ 15 năm trở lên.
Cách tính lương hưu từ ngày 01/7/2025
Theo Điều 99 và Điều 104 Luật BHXH 2024 thì mức lương hưu hàng tháng đối với người đóng BHXH tự nguyện được tính theo công thức sau đây:
Mức lương hưu hàng tháng = (tỉ lệ hưởng lương hưu hàng tháng) x (mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH).
Trong đó, tỉ lệ hưởng lương hưu hàng tháng được tính như sau: Đối với nữ, tỷ lệ hưởng lương hưu hàng tháng được tính bằng 45% tương ứng với 15 năm đóng BHXH, sau đó cứ thêm mỗi năm đóng thì tính thêm 2%; mức tối đa bằng 75%; đối với nam, tỉ lệ hưởng lương hưu hàng tháng được tính bằng 45% tương ứng với 20 năm đóng BHXH, sau đó cứ thêm mỗi năm đóng thì tính thêm 2%; mức tối đa bằng 75%.
Trường hợp có thời gian đóng BHXH từ đủ 15 năm đến dưới 20 năm, mức lương hưu hàng tháng bằng 40% mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng BHXH tương ứng 15 năm đóng BHXH, sau đó cứ thêm mỗi năm đóng thì tính thêm 1%.
Xác định mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH: Mức bình quân thu nhập làm căn cứ đóng BHXH tự nguyện được tính bằng bình quân các mức thu nhập làm căn cứ đóng BHXH của toàn bộ thời gian đóng.
Thu nhập tháng đã đóng BHXH để làm căn cứ tính mức bình quân thu nhập làm căn cứ đóng BHXH của người lao động được điều chỉnh trên cơ sở chỉ số giá tiêu dùng của từng thời kỳ theo quy định của Chính phủ.
