Theo Bộ Tài chính, để kịp thời ứng phó với diễn biến tình hình kinh tế - xã hội, đồng thời cân nhắc, tính toán phù hợp với điều kiện thực tế, Bộ cho rằng, cần triển khai quyết liệt, hiệu quả các giải pháp hỗ trợ về thuế, phí, lệ phí và tiền thuê đất đã ban hành trong năm 2023 và nghiên cứu, đề xuất một số giải pháp về giảm thuế, phí, lệ phí cho năm 2024.
Theo đó, Bộ Tài chính kiến nghị tiếp tục xem xét giảm thuế VAT 2% trong 6 tháng đầu năm 2024 như đã, đang áp dụng nhằm hỗ trợ doanh nghiệp, người dân. Việc giảm VAT dự kiến áp dụng với nhóm hàng hóa, dịch vụ đang chịu thuế suất 10%.
Một số nhóm hàng hóa, dịch vụ loại trừ, không được giảm VAT gồm: Viễn thông, công nghệ thông tin, hoạt động tài chính, ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm, kinh doanh bất động sản, sản xuất kim loại và sản xuất sản phẩm từ kim loại đúc sẵn, ngành khai khoáng (không kể khai thác than), sản xuất than cốc, dầu mỏ tinh chế, sản xuất hóa chất và sản phẩm hóa chất, các sản phẩm hàng hóa và dịch vụ chịu thuế tiêu thụ đặc biệt.
Sau ngày 30/6/2024, Bộ Tài chính đề xuất Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) xem xét, quyết định có tiếp tục giảm VAT hay không, tùy thuộc vào tình hình kinh tế lúc đó.
Theo ước tính của Bộ Tài chính, việc thực hiện chính sách giảm thuế VAT 2% trong 6 tháng đầu năm 2024 dự kiến sẽ giảm thu ngân sách nhà nước khoảng 25.000 tỷ đồng. Trong đó, mức giảm thu mỗi tháng đối với khâu nội địa là khoảng 2.700 tỷ đồng; giảm thu khâu nhập khẩu khoảng 1.475 tỷ đồng.
Trước đó, tại Nghị quyết phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 9, Chính phủ giao Bộ Tài chính rà soát để trình Quốc hội việc kéo dài thời gian giảm 2% thuế VAT thêm 6 tháng, tức tới giữa năm 2024 thay vì kết thúc cuối năm nay. Cũng tại phiên họp Chính phủ hôm 30/9, Bộ trưởng Kế hoạch & Đầu tư Nguyễn Chí Dũng từng đề nghị kéo dài thời gian giảm thuế VAT tới giữa năm 2024 vì kinh tế vẫn khó khăn. Việc này nếu được cấp có thẩm quyền chấp thuận, sẽ giúp người dân tiết kiệm được một khoản chi phí trong chi tiêu, sinh hoạt, và mang lại tác động tâm lý, giúp kích cầu, tăng tiêu dùng.
Liên quan đến thuế VAT, ông Nguyễn Mạnh Hùng - Ủy viên thường trực Ủy ban Kinh tế của Quốc hội nhận định, việc giảm thuế VAT 2% là đúng đắn. Tuy nhiên, Chính phủ nên xem xét trình Quốc hội giảm đến hết năm 2024. Vì kinh tế thế giới còn nhiều khó khăn và kinh tế trong nước vẫn trong giai đoạn phục hồi.
Còn theo chuyên gia kinh tế Vũ Đình Ánh kiến nghị, nên giảm thuế VAT 2% cho toàn bộ hàng hóa, dịch vụ và áp dụng ít nhất trong năm 2024. Bởi, thuế VAT là đánh vào túi tiền của người tiêu dùng, nên giảm thuế VAT là người tiêu dùng được hưởng lợi trực tiếp. “Việc giảm thuế VAT 2% sẽ khuyến khích người dân mua thêm hàng hóa. Qua đó, chính sách này còn hỗ trợ cho doanh nghiệp bán được thêm nhiều hàng, kích thích hoạt động sản xuất kinh doanh sôi động trở lại” - ông Ánh nói.
Tương tự, Chuyên gia kinh tế Vũ Vinh Phú cho rằng, trong điều kiện khó khăn như hiện nay việc đề xuất kéo dài thời gian giảm 2% thuế VAT là công cụ tuyệt vời để kích thích tiêu dùng và giảm sự khó khăn cho các doanh nghiệp. Theo ông Phú, đầu tiên, người dân, các doanh nghiệp khó khăn hoặc đang loay hoay hồi phục sẽ phần nào giảm gánh nặng về giá thành sản xuất, kinh doanh. Thứ hai, giảm thuế nâng cao khả năng cạnh tranh sản phẩm ở nội địa và xuất khẩu. Thứ ba, tăng sức mua xã hội, kích thích tiêu dùng hàng hóa. Doanh nghiệp bán lẻ vì thế sẽ tăng doanh số bán hàng, tiêu thụ sản phẩm.
Theo ước tính của Bộ Tài chính, năm 2023, tổng số tiền dự kiến hỗ trợ người dân và doanh nghiệp là khoảng 196.000 tỷ đồng. Cụ thể, số tiền được gia hạn khoảng 121.000 tỷ đồng; số tiền thuế, phí, lệ phí và tiền thuê đất được miễn, giảm khoảng 75.000 tỷ đồng, trong đó có giảm thuế VAT 2% cho một số nhóm hàng hóa dịch vụ.
Tính riêng trong 3 tháng (7, 8 và 9/2023), chính sách giảm thuế VAT 2% đã hỗ trợ cho doanh nghiệp và người dân tổng cộng khoảng 11.700 tỷ đồng, góp phần giảm giá thành hàng hóa, dịch vụ, từ đó thúc đẩy sản xuất kinh doanh và tạo thêm công ăn việc làm cho người lao động, góp phần kích cầu tiêu dùng, thúc đẩy sản xuất kinh doanh phát triển.
