Thứ Bảy, ngày 24/10/2026 05:34 | HOTLINE : 0906.18.1357 | Email: bbt.giaothong360@gmail.com
Liên hệ quảng cáo: 0906.18.1357
Tiêu điểm

Bảo đảm lợi ích hài hòa cho các bên khi thu hồi đất

Thu Cúc - 14:45 02/03/2023 GMT+7

Thu hồi đất là vấn đề liên quan đến nhiều tổ chức, lực lượng và quyền lợi sinh kế của nhiều người dân. Do vậy để thống nhất về nhận thức và tránh phát sinh những khó khăn, bất cập trong quá trình thực hiện cần làm rõ hơn về mục đích, tiêu chí trường hợp thật cần thiết phải tiến hành thu hồi, việc thu hồi phải đem lại lợi ích trước mắt, cũng như lâu dài cho quốc gia, cộng đồng và các tổ chức, cá nhân có đất bị thu hồi.

Bảo đảm lợi ích hài hòa cho các bên khi thu hồi đất - Ảnh 1.

Việc thu hồi đất cần đem lại lợi ích trước mắt cũng như lâu dài cho quốc gia, cộng đồng và các tổ chức, cá nhân có đất bị thu hồi.

Đây là ý kiến của các nhà quản lý, chuyên gia khi góp ý về vấn đề thu hồi đất trong dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi).

Cụ thể thời gian bồi thường khi thu hồi đất

Đánh giá về những ưu điểm trong dự thảo Luật đất đai (sửa đổi) về vấn đề thu hồi đất, TS. Phan Văn Ngọc, Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển cộng đồng nông thôn cho rằng, dự thảo luật đã quy định rõ hơn phạm vi thu hồi và bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất; đã tăng cường hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu, dịch vụ công trực tuyến, bảo đảm quyền lợi tiếp cận của người dân đối với các thông tin đất đai, trong đó có thông tin về thu hồi đất, bồi thường, giải phóng mặt bằng…

Tuy nhiên, theo ông Phan Văn Ngọc, về quy định thu hồi đất để phát triển kinh tế-xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng cần có định nghĩa rõ ràng và bao quát về khái niệm "vì lợi ích quốc gia, công cộng". Bên cạnh đó, trong nguyên tắc bồi thường về đất khi Nhà nước thu hồi cũng cần có quy định rõ ràng hơn về việc bồi thường bằng tiền theo giá đất cụ thể. Hay trong nguyên tắc bồi thường thiệt hại về tài sản, ngừng sản xuất kinh doanh khi Nhà nước thu hồi đất nên bổ sung quy định thời hạn cụ thể cho việc bồi thường; việc bố trí tái định cư cho người có đất thu hồi cũng cần bổ sung thêm quy định về thời hạn cụ thể cho việc bố trí chỗ ở mới cho người dân.

Cũng có nhiều băn khoăn về vấn đề thu hồi đất, ông Lương Trọng Quỳnh, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lạng Sơn cũng cho rằng Dự thảo luật lần này cần làm rõ hơn khái niệm về các trường hợp Nhà nước được thu hồi đất để phát triển kinh tế-xã hội.

Cụ thể, tại Điều 78 của dự thảo luật có quy định về các trường hợp thu hồi đất phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng; quy định về điều kiện, tiêu chí thu hồi đất. Đối chiếu với luật hiện hành có thể thấy rằng quy định của dự thảo luật có phạm vi mở rộng và cụ thể hơn.

Tuy nhiên, thu hồi đất là vấn đề liên quan đến nhiều tổ chức, lực lượng và quyền lợi sinh kế của nhiều người dân. Đây cũng là vấn đề nhạy cảm thời gian qua nảy sinh nhiều phức tạp, khiếu kiện, tiêu cực. Do vậy để thống nhất về nhận thức và tránh phát sinh những khó khăn, bất cập trong quá trình thực hiện cần làm rõ hơn về mục đích, tiêu chí trường hợp thật cần thiết phải tiến hành thu hồi, việc thu hồi phải đem lại lợi ích trước mắt, cũng như lâu dài cho quốc gia, cộng đồng và các tổ chức, cá nhân có đất bị thu hồi.

Theo ông Lương Trọng Quỳnh, điều 78 dự thảo Luật liệt kê các trường hợp dự án Nhà nước được thu hồi đất để phát triển kinh tế-xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng vẫn còn thiếu một số trường hợp khác khi Luật Đất đai có hiệu lực thi hành. 

Tỉnh Lạng Sơn kiến nghị xem xét sửa đổi, bổ sung nội dung này theo hướng Nhà nước chỉ thực hiện thu hồi đất đối với các dự án đầu tư công và các dự án không có yếu tố kinh doanh để Luật Đất đai có thể bao trùm được hết các các trường hợp dự án phát triển kinh tế-xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng sau khi triển khai thi hành.

Ngoài ra, theo ông Lương Trọng Quỳnh, dự thảo luật cũng cần quy định rõ việc bồi thường khi thu hồi các loại đất không phải là đất ở để thực hiện các dự án "nhà ở thương mại". 

Lý do là thực tế trong thời gian qua đã từng xảy ra việc thu hồi đất nông nghiệp để thực hiện các dự án nhà ở thương mại, người dân có đất bị thu hồi được đền bù hàng trăm m2 đất nhưng không mua được đất trên chính mảnh đất của họ bị thu hồi.

Làm rõ các khái niệm khi bồi thường, hỗ trợ tái định cư

Đóng góp ý kiến về vấn đề giải phóng mặt bằng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thái Bình Lại Văn Hoàn nêu thực tế tại địa phương, trong quá trình thực hiện giải phóng mặt bằng phát sinh trường hợp người có đất thu hồi vắng mặt (không thể liên hệ hay thông báo được), vướng mắc khi thực hiện quy trình giải phóng mặt bằng. Ông Lại Văn Hoàn đề nghị bổ sung quy định về trình tự thủ tục thu hồi trong trường hợp người sử dụng đất vắng mặt tại địa phương (đề xuất tổ chức làm nhiệm vụ giải phóng mặt bằng phối hợp với UBND cấp xã lập biên bản ghi nhận vắng mặt và thực hiện kiểm đếm vắng mặt).

Về nguyên tắc bồi thường về đất khi Nhà nước thu hồi đất, ông Lại Văn Hoàn cũng đề nghị chỉ quy định được bồi thường bằng đất có cùng mục địch sử dụng với loại đất bị thu hồi, bằng tiền hoặc bằng đất trong cùng nhóm đất với loại đất thu hồi, không bồi thường bằng đất khác mục đích sử dụng với loại đất bị thu hồi hoặc nhà ở.

Trong khi đó, góp ý về vấn đề bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, ông Đỗ Duy Thường, Phó Chủ nhiệm Hội đồng Tư vấn Dân chủ và Pháp luật, Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam cho rằng, thực tiễn trong quy trình thu hồi đất có những khó khăn, tồn tại dẫn đến xảy ra khiếu kiện phức tạp, đông người, do chưa có đầy đủ quy phạm pháp luật hoặc còn hạn chế về nhận thức pháp luật, về sự phối hợp chưa đồng bộ trong hệ thống chính trị ở mỗi cấp.

Mức bồi thường bằng tiền cần căn cứ vào giá đất theo giá thị trường tại thời điểm thu hồi đất; đồng thời việc thu hồi và bồi thường, thực hiện tái định cư phải bảo đảm cho người bị thu hồi có chỗ ở, có điều kiện sống tốt bảo đảm thu nhập bằng hoặc tốt hơn nơi ở cũ, nhất là đối với gia đình chính sách, hộ nghèo, người cô đơn.

Ông Đỗ Duy Thường đặt vấn đề, khi thực hiện chính sách bồi thường cần làm rõ định nghĩa "hơn nơi ở cũ" là hơn thế nào, thu nhập là bao gồm những thu nhập gì?

Theo ông Đỗ Duy Thường, trình tự, thủ tục bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, thu hồi đất cần có quy định bảo đảm nguyên tắc: dân chủ, công khai, minh bạch, chính xác; bảo đảm hài hòa lợi ích nhà nước, doanh nghiệp và nhân dân, để từng bước hạn chế khiếu kiện bức xúc, nhất là tránh xảy ra xung đột phức tạp.

  • Thu phí ví điện tử: Cần công khai, minh bạch chính sách để tạo đồng thuận

    Các khoản phí do tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán, trung gian thanh toán thu đối với ví điện tử như VETC, Viettel Money là phí sử dụng phương tiện thanh toán theo quy định của pháp luật ngân hàng, không phải phí sử dụng đường bộ hay phí sử dụng tài khoản giao thông. Việc công khai đầy đủ, rõ ràng về bản chất, mức thu và các chính sách liên quan sẽ giúp khách hàng hiểu đúng, chủ động lựa chọn và tạo sự đồng thuận trong quá trình triển khai.
  • Thủ tướng: Không để lợi ích ngành, lợi ích nhóm chi phối trong xây dựng pháp luật

    Trong quá trình chuẩn bị Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, Thủ tướng Lê Minh Hưng yêu cầu các cơ quan khẩn trương hoàn thiện các dự án luật, nghị quyết, bảo đảm chính sách đúng, quy định rõ, đồng bộ, khả thi và tổ chức thực hiện được ngay sau khi được thông qua, đồng thời kiểm soát chặt chẽ quyền lực, không để lợi ích ngành, lợi ích nhóm chi phối trong xây dựng pháp luật.
  • 5 năm đồng hành cùng trẻ mồ côi: Nối dài trách nhiệm với cộng đồng

    Năm năm sau đại dịch Covid-19, những trẻ em mất cha, mẹ ngày nào đang từng bước trưởng thành, duy trì việc học và bắt đầu hướng đến những ước mơ riêng. Thông qua chương trình “Cùng con đi tiếp cuộc đời”, Tân Hiệp Phát cam kết bảo trợ 50 em đến năm 18 tuổi, góp phần duy trì sự hỗ trợ lâu dài để các em có thêm điều kiện học tập và vững bước trên hành trình phía trước.
  • Trao yêu thương, vun đắp tương lai cho những em nhỏ có cha hy sinh khi làm nhiệm vụ

    Chiều 12-9, tại Hà nội, Ban chuyên đề An ninh Thủ đô cùng Tập đoàn Tân Hiệp Phát tổ chức gặp mặt, trao hỗ trợ định kỳ và tặng quà Trung thu cho các em nhỏ là “con đỡ đầu” trong chương trình “Cùng em vững bước tương lai”. Những món quà gửi trao trong dịp năm học mới không chỉ mang đến niềm vui, mà còn là lời động viên để các em thêm tự tin trên hành trình học tập và trưởng thành.